EİDS, yani Elektronik İlan Doğrulama Sistemi, internette yayımlanan satılık ve kiralık taşınmaz ilanlarının arkasında gerçekten malikin onayı olup olmadığını kontrol eden, Ticaret Bakanlığı'na ait bir sistemdir. Taşınmaz sahibi, ilanı verecek emlak işletmesini kendi e-Devlet hesabından yetkilendirir; ilan sitesi ilanı yayımlarken bu yetkiyi sorgular. Amaç, başkasına ait bir evin fotoğraflarıyla açılan sahte ilanların ve bunlara bağlı kapora dolandırıcılığının önüne geçmektir.
EİDS neden getirildi?
Taşınmaz ilanlarındaki en eski sorun, ilanı verenin taşınmazla hiçbir bağının olmamasıdır: bir evin fotoğrafları kopyalanır, piyasanın altında bir fiyatla ilana konur ve "başka alıcı da var" denerek kapora istenir. Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'te yapılan değişiklikle ilan platformlarına, ilanı verenin kimliğini ve ilan verme yetkisini doğrulama yükümlülüğü getirildi; EİDS bu doğrulamanın yapıldığı altyapıdır. Bir emlak işletmesinin ilan verebilmesi için taşınmaz ticareti yetki belgesine sahip olması ve taşınmaz sahibi tarafından e-Devlet üzerinden yetkilendirilmiş olması gerekir (Ticaret Bakanlığı).
EİDS hangi ilanlarda zorunlu?
EİDS'in hangi ilan türlerinde zorunlu olduğu ve geçiş kuralları Ticaret Bakanlığı'nın talimatlarıyla belirlenir ve zaman içinde değişebilir. Güncel bilgi için resmî kaynağa bakın: Ticaret Bakanlığı.
Malik olarak e-Devlet'te yetkiyi nasıl verirsiniz?
Yetkilendirmeyi kendi e-Devlet hesabınızdan yaparsınız; emlakçıya e-Devlet şifrenizi vermeniz gerekmez, vermemelisiniz de. Adımlar şöyledir:
- e-Devlet'e (turkiye.gov.tr) kendi hesabınızla giriş yapın ve Ticaret Bakanlığı'nın EİDS yetkilendirme hizmetini açın.
- İlana çıkacak taşınmazı seçin.
- İlanı verecek emlak işletmesini belirleyip yetkiyi onaylayın.
- Verdiğiniz yetkiyi daha sonra aynı hizmetten uzatabilir ya da iptal edebilirsiniz.
Ekran adımları zamanla değişebilir; güncel bilgi için resmî kaynağa bakın: e-Devlet.
Emlakçıya verdiğiniz yetki neyi kapsar, neyi kapsamaz?
EİDS yetkisi, emlak işletmesinin o taşınmaz için ilan yayımlayabilmesini sağlar; işletmenin sizinle yapması gereken yazılı yetkilendirme sözleşmesinin yerine geçmez (Ticaret Bakanlığı). Hizmet bedeli, çalışma süresi ve tarafların neyi üstlendiği yine yazılı sözleşmede yer alır. EİDS yetkisi taşınmazı satma ya da kiraya verme yetkisi de değildir: tapuda satış için malikin kendisinin bulunması ya da noterden verilmiş, satış yetkisi içeren bir vekâletname gerekir.
İlanın doğrulanmış olması alıcıya ve kiracıya ne söyler?
Doğrulanmış ilan, ilanı verenin malik ya da malikten e-Devlet üzerinden yetki almış, yetki belgeli bir emlak işletmesi olduğunu gösterir. Bu önemli bir güvencedir ama tek başına yeterli değildir; ödeme yapmadan önce şu kontrolleri kendiniz de yapın:
- Evi yerinde görmeden ve ilanı verenle yüz yüze görüşmeden ödeme yapmayın.
- Emlak işletmesinin taşınmaz ticareti yetki belgesi numarasını isteyin. Emlakçı Zafer'in yetki belgesi numarası 7700285'tir.
- Kapora ya da ön ödemeyi yazılı bir sözleşmeyle ve banka üzerinden yapın; elden nakit vermeyin.
- Satın almada tapu kaydındaki malik adını, haciz ve ipotek bilgisini kontrol edin; ayrıntılar tapu ve satış işlemleri rehberimizde.
Sitemizdeki ilanlarda EİDS nasıl işler?
Emlakçı Zafer'in yayımladığı her ilan için taşınmaz numarası ve EİDS yetkisinin bitiş tarihi kayıtlıdır. Bu bilgiler eksik olan ilan yayına alınmaz. Yetkinin süresi dolduğunda ilan, ilan listelerinden ve site haritasından kendiliğinden çıkar; ilan sayfasında "yayında değil" notu görünür. Malik yetkiyi uzatıp yeni bitiş tarihi kaydedildiğinde ilan yeniden yayına girer. Yayındaki ilanlara satılık ve kiralık sayfalarımızdan ulaşabilirsiniz.
Sahte ilan nasıl anlaşılır?
Doğrulama sistemi önemli bir koruma sağlasa da bazı işaretler hâlâ dikkat ister. İlan fiyatı aynı semtteki benzer evlerin belirgin biçimde altındaysa, ilanı veren evi göstermeden kapora istiyorsa, yalnız mesajla yazışıp telefonda ya da yüz yüze görüşmekten kaçınıyorsa veya "başka alıcı var, hemen karar verin" diye acele ettiriyorsa durun. Ev sahibinin uzakta olduğu ve anahtarın kargoyla gönderileceği gibi hikâyeler de bilinen dolandırıcılık kalıplarıdır. Bir semtteki ilan seviyesini fiyat tablomuzda görerek şüpheli derecede düşük fiyatı kolayca fark edebilirsiniz.
İlanda hangi bilgiler doğru olmalı?
EİDS ilanı verenin yetkisini doğrular; ilandaki bilgilerin doğruluğundan ise ilanı veren sorumludur. Brüt ve net metrekare, oda sayısı, bulunduğu kat, bina yaşı, aidat, ısıtma tipi ve tapunun durumu (kat mülkiyeti ya da kat irtifakı, iskân) gerçeğe uygun yazılmalıdır. Fotoğraflar evin kendisine ait ve güncel olmalı; manzara ya da site olanakları abartılmamalıdır. Alıcı ya da kiracıysanız ilandaki bilgileri gezide ve tapu kaydında tek tek karşılaştırın.
Emlak işletmesinden hangi belgeleri istemelisiniz?
Yetki belgesi numarası, sizinle yapılan yazılı yetkilendirme sözleşmesi ve hizmet bedeli için düzenlenen fatura, çalıştığınız işletmenin kayıtlı ve sorumlu olduğunu gösterir. Kiralama ya da satış sürecinde kapora, ön sözleşme ve teslim tutanağı gibi belgelerin de yazılı olmasını isteyin. Tapu ve satış sürecinin tamamı tapu ve satış işlemleri rehberimizde, kiralama tarafı kiralık daire rehberimizde anlatılıyor.
Sık sorulan sorular
EİDS için emlakçıya e-Devlet şifremi vermem gerekir mi?
Hayır. Yetkiyi kendi e-Devlet hesabınızdan siz verirsiniz. e-Devlet şifrenizi kimseyle paylaşmayın; şifrenizi isteyen biriyle çalışmayın.
Verdiğim yetkiyi geri alabilir miyim?
Evet. Yetkiyi e-Devlet'te aynı hizmet ekranından iptal edebilirsiniz. İptalden önce emlak işletmesiyle yaptığınız sözleşmenin sona erme koşullarını da okuyun.
Yurt dışındayım; yetkiyi nasıl veririm?
Yetki e-Devlet üzerinden verildiği için yurt dışından da verilebilir. e-Devlet'e şifreyle, e-imza ya da mobil imzayla veya internet bankacılığı üzerinden giriş yapılabilir; şifre Türkiye'de PTT merkezlerinden, yurt dışında dış temsilciliklerden alınır.
Evinizi satmak ya da kiraya vermek için EİDS yetkilendirmesini birlikte yapmak isterseniz bize ulaşın ya da 0544 427 57 87 numarasını arayın.